Nekla - osp.nekla.eu

historia-2.jpg 63b245dd9e04acdc3064380a7fcb847b
Aeterna Tibi Lux in Christo!
2013-05-24 Artur Kaczmarski
Powrót
Drukuj
Pdf
Wyraź
opinię

W cieniu nekielskiego kościoła, na małym cmentarzyku, znajdują się groby czterech proboszczów. Ich działalność duszpasterską można zamknąć w stu trzydziestu latach – od przybycia do Nekli ks. Antoniego Fromholza w 1854r. do zgonu w 1983r. ks. Edmunda Bartosiaka. Lata te klamrą łączą historię parafii z historią Polski od czasów zaborów i trudnego okresu kulturkampfu poprzez lata walki narodowowyzwoleńczej, aż do tragicznych lat II wojny światowej i czasów powojennych. Ważną rolę zawsze odgrywali wtedy kapłani. Groby przed kościołem są pomnikiem pracujących na przestrzeni tych stu trzydziestu lat dziewięciu nekielskich proboszczów zaangażowanych w pracę duszpasterską i działalność patriotyczną oraz społeczną, będących zawsze razem z mieszkańcami parafii. Kapłani i wierni byli razem w chwilach radosnych i trudnych, w czas wesela i śmierci naszych przodków z XIX i XX wieku. W księgach parafialnych duszpasterze skrzętnie zapisywali chrzty, śluby i zgony, uczestnicząc w życiu parafian… Dzisiaj na straży u wrót świątyni stoją pomniki nagrobne zmarłych księży, postawione „ku uczczeniu zasług około tutejszej parafji” (cytaty z płyt nagrobnych).

      Wspomnijmy krótko tych dziewięciu kapłanów, w tym czterech pozostałych na zawsze na gościnnej nekielskiej ziemi: ks. A. Fromholza, M. Manickiego, L. Śmiśniewicza i E. Bartosiaka.

Ksiądz Antoni Fromholz

1821 – 1881, święcenia kapłańskie 1846, Gniezno, w Nekli 1854 – 1881 (27 lat)

Za jego działalności duszpasterskiej kościół w Nekli nie stanowił parafii, a ksiądz był protektorem. Sprzeciwiał się germanizacji, był członkiem Komitetu Narodowego w Poznaniu w 1848r. i współtwórcą odezwy do Wielkiego Księstwa Poznańskiego w 1846r.

Ksiądz Marcin Manicki

1841 – 1922, święcenia kapłańskie 1865, w Nekli 1886 -1899 i 1901 – 1922 (36 lat z przerwą  na budowę świątyni).

Najpierw był administratorem, po konsekracji nowego kościoła – proboszczem, później jednocześnie dziekanem dziekanatu kostrzyńskiego. Wcześniej –od 1871r. – był protektorem w Opatówku. Aktywnie pracował dla wyposażenia nowej świątyni. Był działaczem społecznym, m.in. współzałożycielem kółka rolniczego i katolickich organizacji młodzieżowych. W czasie powstania wielkopolskiego wspierał kompanię nekielską, działał również w Poznańskim Towarzystwie Przyjaciół Nauk.

Ksiądz Adolf Żółtowski

1872 – 1934, święcenia kapłańskie 1896 Poznań, w Nekli 1899 – 1901

Syn fundatora kościoła Teodora Żółtowskiego, był komentarzem rodzinnej parafii przez dwa lata, czuwając nad budową świątyni („przyczynił się swym majątkiem” do budowy kościoła);po odejściu z Nekli wstąpił do Zgromadzenia Redemptorystów.

 

Ksiądz Stanisław Skowroński

1878 – 1940, święcenia kapłańskie 1901, w Nekli 1923 – 1930

Był współzałożycielem Stowarzyszenia Młodych Polek, członkiem Poznańskiego Towarzystwa Przyjaciół Nauk, angażował się w działalność Organizacji Obywateli Pracy. Zaginął (zmarł?) podczas wojny w niewyjaśnionych okolicznościach.

Ksiądz Leon Śmiśniewicz

1891 – 1932,święcenia kapłańskie 1917 Fryburg, w Nekli 1931 – 1932

Był wybitnym mówcą ( w mowie pogrzebowej nazwany został „złotoustym kaznodzieją”) i działaczem Akcji Katolickiej. Proboszcz w Nekli był jednocześnie administratorem parafii w Opatówku, gdzie wyremontował i wymalował chylący się ku ruinie kościół. Wspierał Stanisława Kramera, miejscowego samouka rzeźbiącego dłutem i nożem figury świętych. Był członkiem Poznańskiego Towarzystwa Przyjaciół Nauk.

Ksiądz Jan Chrzciciel Kaja

1900 – 1942,święcenia kapłańskie 1923, w Nekli 1932 – 1937

W czasie wojny aresztowany i wywieziony do Dachau; numer więźnia 28 067. Zmarł w obozie w listopadzie 1942

Ksiądz Kornel Witaszek

1901 – 1984, święcenia kapłańskie 1924, w Nekli 1938 -1947 (z przerwą w okresie okupacji)

Również więzień w Dachau o numerze 28 094. Potem – w latach 1947 – 1962 był proboszczem w Pogorzeli.

Ksiądz Radomir Fibak

1911 - 1993, święcenia kapłańskie 1938, w Nekli 1947 – 1955

W czasie wojny również w Dachau ( więzień numer 21 964), potem w Mauthausen. Po wyjeździe z Nekli proboszczował w Ociążu (1955 – 1968) i Raszkowie (1968 – 1980).

Ksiądz Edmund Bartosiak

1913 -1983, święcenia kapłańskie 1939, w Nekli 1955 – 1983 ( „pasterzował u nas 28 lat”)

W czasie wojny był w Buchenwaldzie, apotem więźniem w Dachau – numer więźnia 21 906 – gdzie przeprowadzano na nim okrutne pseudonaukowe doświadczenia medyczne. W Nekli dokonał remontu świątyni (zamienionej podczas wojny na magazyn), przeznaczając na odnowienie kościoła odszkodowanie wojenne.

Żyją jeszcze parafianie, których chrzcił ksiądz Manicki, następne pokolenia wspominają kolejnych kapłanów, którzy udzielali im sakramentu chrztu, ślubu, odprowadzali bliskich na cmentarz…Zachowajmy pamięć o tych, którzy poświęcili się Bogu i ludziom. Niech żyją w wiecznej światłości Chrystusa

                                                                                                              Danuta Gumienna

We „Wrzesińskim słowniku biograficznym” pod red. Romana Nowaczyka zamieszczone zostały biogramy księży: A. Fromholza, M. Manickiego, L. Śmiśniewicza, E. Bartosiaka i A. Żółtowskiego, natomiast w słowniku biograficznym „Księża społecznicy w Wielkopolsce 1894 – 1919”- Stanisława Mariana Skowrońskiego i Leona Mariana Śmiśniewicza.

„Rządcy parafii św. Andrzeja Apostoła w Nekli” wymienieni zostali w monografii Sebastiana Mazurkiewicza „Nekla. Historia miasta 1405 – 2005”

Zdjęcia księży K. Witaszyka z dziećmi komunijnymi , R. Fibaka z Radą Parafialną i E. Bartosiaka pochodzą ze zbiorów rodziny Zofii Matuszak

Powrót
Drukuj
Pdf
Wyraź
opinię
100 lat_230.jpg e971673b2128c07a7490eecb88d33238